Avuç İçi Neden Terler ve El Terlemesine Ne İyi Gelir?

El sıkışmaktan kaçındığınız, önemli bir toplantıda belgeyi ıslatmaktan çekindiğiniz ya da klavyeye her dokunuşunuzda rahatsızlık hissettiğiniz oldu mu? Avuç içi neden terler sorusu, düşündüğünüzden çok daha fazla kişinin zihnini meşgul ediyor.

Avuç içi terlemesi, birçok kişinin zannettiğinin aksine tıbbi olarak tanımlanmış bir durumdur. Adı palmar hiperhidrozistir ve tamamen tedavi edilebilir.

Bu rehberde avuç içi terlemesinin tüm fizyolojik ve tıbbi nedenlerini, hangi durumların ciddi birer belirti olduğunu ve antiperspiranttan iyontoforez cihazına kadar uzanan etkisi kanıtlanmış her tedavi seçeneğini bulacaksınız.

Avuç İçi Terlemesi Neden Olur?

Avuç içleri birim alanda en yüksek ekrin ter bezi yoğunluğuna sahip vücut bölgeleri arasında yer alır. Dermatoloji uzmanlarına göre bu yoğunluk, avuç içlerini hem termoregülasyona hem de duygusal uyaranlara karşı olağandışı hassas kılar. Ellerde aşırı terlemenin nedeni genellikle bu bezleri yöneten sinir sisteminin hiperaktif çalışmasıdır.

Not: Farklı bir bölgede terleme sorunu yaşıyorsanız, Aşırı Terleme Neden Olur yazımıza göz atabilirsiniz.

El Terlemesinde Ekrin Ter Bezleri Nasıl Çalışır?

Ekrin ter bezleri, vücutta en yoğun biçimde avuç içlerinde, ayak tabanlarında ve koltuk altlarında bulunur. Palmar bölgede santimetre kare başına yaklaşık 600-700 bez yer alır. Sinir sistemi bu bezleri asetilkolin adlı bir nörotransmitter aracılığıyla aktive eder. Asetilkolin salgılanınca bezler su, tuz ve elektrolit karışımından oluşan teri üretir.

Normal koşullarda bu süreç ısı yükseldiğinde ya da vücut stres altındayken devreye girer. Palmar hiperhidroziste ise bezler herhangi bir fizyolojik gereksinim olmaksızın aşırı miktarda ter üretmeye başlar, durup dururken ellerim neden terliyor sorusunun cevabı tam olarak budur.

Sempatik Sinir Sisteminin El Terlemesine Etkisi

Terleme refleksini yöneten yapı, otonom sinir sisteminin sempatik koludur. Tehlike algılandığında veya stres yaşandığında sempatik sinir sistemi devreye girer, savaş ya da kaç tepkisini tetikler ve bu tepkinin bir parçası olarak ter bezleri uyarılır.

Palmar hiperhidroziste bu sistem, ne bir sıcaklık artışı ne de gerçek bir tehlike söz konusu olmaksızın kendiliğinden tetiklenir. Kısacası beyin, vücuda gereksiz yere alarm verir. Sıcaklık, egzersiz ve duygusal stres bu sistemi normalden daha güçlü uyarabilse de palmar hiperhidroz durumunda tetikleyici olmaksızın da terleme gerçekleşir.

Palmar Hiperhidrozis Nedir?

Palmar hiperhidroz, ısı regülasyonu veya fiziksel aktiviteyle açıklanamayan, avuç içlerinde aşırı ve istemsiz terleme durumudur. Primer (nedeni kesin olarak bilinmeyen, genetik yatkınlıklı) veya sekonder (başka bir tıbbi durumun belirtisi olarak gelişen) biçimde ortaya çıkabilir. International Hyperhidrosis Society verilerine göre dünya nüfusunun yaklaşık %1-3'ünü etkileyen bu durum, gözlemlendiğinden çok daha yaygındır.

Palmar hiperhidrozis yalnızca fiziksel bir rahatsızlık değil, gündelik yaşamı derinden etkileyen bir durumdur. El sıkışmaktan kaçınmak, iş görüşmelerinde belge tutmak, müzik aleti çalmak ya da spor sırasında raket kavramak da dahil olmak üzere tüm bu durumlar, hiperhidrozu olan kişiler için ciddi sosyal ve profesyonel baskı kaynağına dönüşebilir. Öte yandan bu durum, erken tanı ve doğru tedaviyle büyük ölçüde kontrol altına alınabilir.

Not: Hiperhidrozis hakkında daha fazla bilgi almak için diğer blog yazılarımıza göz atmayı unutmayın.

Primer ve Sekonder Hiperhidrozis Farkı Nedir?

Avuç içi terlemesini doğru tedavi edebilmek için öncelikle durumun primer mi yoksa sekonder mi olduğunu anlamak büyük önem taşır. Çoğu avuç içi terlemesi primer hiperhidroz sınıfına girer.

Sekonder hiperhidroz söz konusuysa altta yatan durumun tespit edilip tedavi edilmesi birincil öncelik olmalıdır. Terlemenin ani başlaması veya genel sağlık durumunuzda değişiklik fark etmeniz, bir uzmana başvurmanız için yeterli bir sebeptir.

Palmar Hiperhidrozis Ne Kadar Yaygındır?

Dünya genelinde her 100 kişiden 1 ile 3'ü hiperhidrozis ile yaşamaktadır. Bu sayı küresel ölçekte on milyonlarca insana karşılık gelmektedir. Avuç içi terlemesinde genetik öykünün etkisi güçlüdür. Birinci derece bir aile üyenizde palmar hiperhidroz varsa sizde de görülme ihtimali belirgin biçimde artar.

Avuç İçi Terlemesinin Nedenleri Nelerdir?

Avuç içinde aşırı terlemenin nedenleri primer (yapısal, genetik kökenli) ve sekonder (tetikleyici kökenli) olarak iki grupta değerlendirilir.

Genetik ve Kalıtsal Yatkınlık

Palmar hiperhidroz, güçlü bir genetik bileşene sahiptir. Yapılan araştırmalar, palmar hiperhidrozu olan kişilerin önemli bir bölümünde birinci derece akrabalardan en az birinin de aynı durumu yaşadığını ortaya koymaktadır.

Ancak, genetik yatkınlık tedavinin önünde bir engel değildir. İyontoforez tedavisi gibi kanıtlanmış yöntemler, genetik kökenli avuç içi terleme üzerinde son derece etkili sonuçlar vermektedir.

Stres ve Anksiyete: En Yaygın Tetikleyiciler

Sempatik sinir sistemi ile stres arasındaki bağlantı, ellerde aşırı terlemenin başlıca nedenleri arasında gösterilir. Ancak, stres, aşırı avuç içi terlemesinin nedeni değil, tetikleyicisidir. Stres ortadan kalksa bile ellerde terleme devam eder, çünkü ana sorun sinir sisteminin hiperaktif çalışmasıdır.

Aşırı el terlemesinde, sosyal anksiyete kısır bir döngü yaratır. Terleme korkusu bizzat terleme tepkisini güçlendirir. Bu döngüyü kırmak, hem psikolojik hem de fizyolojik düzeyde bir yaklaşım gerektirebilir.

Hangi Hastalıklar Avuç İçi Terlemesine Neden Olur?

Avuç içi terlemesi çoğunlukla bağımsız (primer) bir durum olsa da bazı tıbbi durumlar aşırı terlemeyi tetikleyebilir. Bir dermatoloji veya dahiliye uzmanına başvurarak sekonder hiperhidrozisin ekarte edilmesi önerilir. Avuç içi terlemesine neden olabilecek başlıca durumlar şunlardır:

• Tiroid bozuklukları: Hipertiroidizm, metabolizmayı hızlandırarak ter bezi aktivitesini artırır.
• Diyabet ve hipoglisemi: Kan şekerindeki dalgalanmalar sempatik aktivasyona yol açabilir.
• Menopoz: Hormonal değişimler sırasında ter bezleri aşırı uyarılabilir.
• Anksiyete bozuklukları: Kronik sempatik aktivasyon terlemeyi kalıcı hale getirebilir.
• Belirli ilaçlar: Bazı antidepresanlar ve kardiyak ilaçlar terlemeyi yan etki olarak tetikleyebilir.

Bu durumların varlığında altta yatan hastalığın tedavisi, terlemeyi de büyük ölçüde azaltır.

Hormonal Değişiklikler ve İlaç Yan Etkileri

Ergenlik, hamilelik ve menopoz dönemlerinde yaşanan hormonal dalgalanmalar geçici terleme artışlarına zemin hazırlayabilir. Hormonal denge yeniden sağlandığında bu terleme genellikle azalır ve çoğunlukla medikal müdahale gerektirmez. İlaç kaynaklı terleme ise antidepresanlar (özellikle SSRI'lar), bazı tansiyon ilaçları ve antipiretiklerle ilişkilendirilebilir. Reçetenizi düzenleyen doktorunuzla görüşmeden ilaç değişikliğine gitmemeniz son derece önemlidir.

El Terlemesine Ne İyi Gelir ve Avuç içi Terlemesi Tedavi Seçenekleri

El terlemesinin kesin bir tedavisi var mı? Evet. Farklı etkinlik ve kalıcılık düzeylerinde birden fazla kanıtlanmış seçenek mevcuttur. Hafiften ağıra uzanan bir tedavi merdiveninde her hastanın durumuna uygun bir seçenek bulunabilir.

El terlemesine iyi gelen başlıca tedaviler şunlardır:

• Güçlü antiperspirantlar (alüminyum klorheksahidrat içeren) — ilk basamak, evde uygulanır
• İyontoforez cihazı — FDA onaylı; klinik çalışmalarda %80-90 etkinlik, evde uygulanabilir
• Botoks enjeksiyonu — geçici (6-12 ay etkili); klinik ortamda uygulanır
• Antikolinerjik ilaçlar — reçeteli, doktor gözetiminde oral kullanım
• ETS ameliyatı — kalıcı ancak geri dönüşsüz, son seçenek

Güçlü Antiperspirantlar: İlk Basamak Tedavi

Normal antiperspirantlar koku giderici maddeler içerirken, güçlü formüller aktif madde olarak yüksek yoğunluklu alüminyum klorheksahidrat barındırır. Bu bileşik ter kanalı açıklıklarında geçici bir tıkaç oluşturarak ter salgısını azaltır.

Doğru kullanım için ter bezlerinin en az aktif olduğu gece, tamamen kuru bir elde uygulanması ve sabah yıkanması önerilir. Hafif ile orta düzey vakalarda kısmen etkili olabilen bu yöntem, cilt tahrişine neden olabilir ve kalıcı bir çözüm sunmaz. Bununla birlikte eczanelerden reçetesiz temin edilebilmesi erişilebilirlik açısından önemli bir avantajdır.

İyontoforez: Etkisi Kanıtlanmış Avuç içi Terlemesi Tedavisi

İyontoforez tedavisi, 1950'lerden bu yana hiperhidroz tedavisinde kullanılan, klinik olarak kanıtlanmış bir yöntemdir. Klinik çalışmalarda %80-90 başarı oranı bildirilen bu tedavi, avuç içi terlemesinde öncelikli tercih edilen tedavi seçeneği olarak öne çıkmaktadır.

Kalp pili kullananlar, hamileler ve uygulanacak bölgede açık yarası bulunanlar dışında neredeyse herkes için uygundur. Yan etkileri genellikle hafif ve geçicidir, seans sırasında hafif karıncalanma ya da seansın hemen ardından geçici bir kızarıklık görülebilir.

Klinik iyontoforez artık evde de uygulanabilir hale gelmiştir. Dermadry Total ile evde klinik kalitesinde tedavi deneyimi yaşamak için siz de Dermadry Total iyontoforez cihazını inceleyebilirsiniz.

Not: Aşırı terleme tedavisi hakkında daha fazla bilgi almak için İyontoforez Nedir yazımıza göz atabilirsiniz.

Botoks Enjeksiyonu ile El Terlemesi Tedavisi

Botoks (onabotülinumtoksin A), ter bezlerini uyaran sinir uçlarını geçici olarak bloke ederek terlemeyi durdurur. Etkisi 6-12 ay sürer ve ardından tekrar uygulama gerektirir. Uygulama klinik ortamda gerçekleştirilir. Avuç içine çok sayıda küçük enjeksiyon yapılır ve ağrı yönetimi için lokal anestezi kullanılabilir.

Hızlı etki başlangıcı botoksun en önemli avantajıdır. Öte yandan tekrarlayan seansların kümülatif maliyeti ve kliniğe bağımlılık dikkate alınması gereken dezavantajlardır.

Antikolinerjik İlaç Tedavisi ile Avuç içi Terlemesi Tedavisi

Antikolinerjik ilaçlar, asetilkolini bloke ederek ter bezi stimülasyonunu azaltır. Oral kullanıma bağlı olarak tüm vücudu etkileyen bu ilaçlar ağız kuruluğu, bulanık görme ve üriner retansiyon gibi yan etkiler doğurabilir. Bu nedenle reçeteli ve doktor gözetiminde kullanılmaları son derece önemlidir, kendi kendine kullanım önerilmez.

ETS Ameliyatı: Ellerde Aşırı Terleme için Son Seçenek

Endoskopik Torasik Sempatektomi (ETS), hiperhidroz için kalıcı bir çözüm sunar. Ancak geri dönüşsüz bir prosedürdür. Ameliyatın en önemli riski kompansatuar terlemedir. Ellerdeki terleme dururken vücudun başka bölgelerinde, sırt, karın ya da bacak, terleme belirgin biçimde artabilir. Diğer tüm tedavi yöntemleri başarısız olduğunda ve yaşam kalitesi ciddi ölçüde bozulduğunda son seçenek olarak değerlendirilmesi önerilir. Toraks cerrahisi kliniğinde yapılır ve kapsamlı bir uzman değerlendirmesi zorunludur.

El Terlemesi Tedavi Seçenekleri Karşılaştırma Tablosu

Çoğu dermatoloji uzmanı için ilk tercih edilen non-invazif medikal tedavi iyontoforezdir. Hem yüksek etkinliği hem de evde uygulanabilir olması nedeniyle klinik ile ameliyathane arasında ideal bir köprü oluşturur.

Avuç İçi Terlemesi Nasıl Geçer? İyontoforez Rehberi

Avuç içi terlemesinin kalıcı olarak geçmesi için en etkili yöntemler, iyontoforez (düzenli kullanımla uzun vadeli kontrol sağlar), ETS ameliyatı (kalıcıdır ancak geri dönüşsüzdür) ve botokstur (geçici ama hızlı etkilidir). Evde uygulanabilir olması ve güvenlik profili nedeniyle iyontoforez, ilk tercih edilen medikal seçenektir.

İyontoforez Cihazı Nasıl Çalışır?

İyontoforez, eller suya daldırılırken düşük yoğunluklu elektrik akımı uygular. Bu akım ter kanallarını geçici olarak tıkayarak aşırı terlemeyi önler. Ter bezlerini tahrip etmez, yalnızca işlevini geçici olarak yavaşlatır. Haftada 2-3 seans sonrasında belirgin sonuçlar görülmeye başlar; düzenli idame seanslarıyla etkisi uzun süre korunabilir.

Tedavi durdurulduğunda terleme zamanla geri dönebilir, bu nedenle idame seansları, uzun vadeli etki elde etmek için büyük önem taşır.

Not: Etkisi kanıtlanmış bir iyontoforez cihazı olan Dermadry Total in nasıl çalıştığını öğrenmek için Dermadry Nasıl Çalışır yazımıza göz atabilirsiniz.

Evde İyontoforez: Dermadry Total ile Elde Aşırı Terleme için Adım Adım Tedavi

Dermadry Total, dermatolog kliniğine gitmeden, kendi programınıza göre evde klinik kalitesinde iyontoforez uygulamanızı sağlar. CE ve FDA sertifikasyonuna sahip iyontoforez cihazımız, hem güvenlik hem de etkinlik açısından klinik standartlarda tasarlanmıştır.

Evde avuç içi terlemesi tedavisinin en büyük avantajı, tutarlılığı mümkün kılmasıdır. Klinik randevu döngüsüne bağlı kalmadan düzenli bir seans programı oluşturmak çok daha kolaydır. Dermadry Total'ı düzenli kullananların büyük çoğunluğu ilk birkaç hafta içinde elde terleme miktarında fark etmeye başladığını bildirmektedir.

Dermadry Total hakkında daha fazla bilgi almak ve tedaviye başlamak için Dermadry Total terleme önleyici cihazımızı inceleyebilirsiniz.

Başlangıç Seansları ve İdame Programı

El terlemesinde iyontoforez tedavisi iki aşamadan oluşur, başlangıç yoğunlaştırma dönemi ve uzun vadeli idame dönemi.

1. Kaseyi suyla doldurun ve elleri kaseler içine yerleştirin.
2. Haftada 3-4 kez 15-20 dakikalık seans uygulayın.
3. 8-12 seans sonra belirgin terleme azalması beklenir.
4. Seans öncesinde yüzük ve takıları çıkarın; cilt sağlam ve yarasız olmalıdır.
5. Sonuç alındıktan sonra haftada 1 idame seansına geçerek kontrolü uzun vadede koruyun.

Avuç İçi Terlemesini Azaltmak İçin Günlük Öneriler

Yaşam tarzı değişiklikleri ve beslenme düzenlemeleri tek başına palmar hiperhidrozisi çözmez. Ancak terlemenin şiddetini azaltmada ve medikal tedaviyi desteklemede yardımcı olabilir. Bu öneriler bir tedavinin yerini almaz, yalnızca tamamlayıcı niteliktedir.

Beslenme ve Kaçınılması Gereken Tetikleyiciler

Bazı besinler sempatik aktivasyonu artırarak terlemeyi tetikleyebilir:

• Kafein: Kahve, çay ve enerji içecekleri sempatik sistemi doğrudan uyarır.
• Baharatlı yiyecekler: Kapsaisin içeren besinler ter bezi aktivitesini artırabilir.
• Alkol: Periferik kan dolaşımını hızlandırarak terlemeyi güçlendirir.
• Şeker: Hızlı kan şekeri dalgalanmaları sempatik tepkiyi tetikleyebilir.

Magnezyum takviyesi ve adaçayı gibi bazı doğal yaklaşımların terlemeyi azaltabileceğine dair sınırlı kanıt bulunmaktadır. Ancak bu kanıtlar henüz kesin olmadığını dürüstçe belirtmek gerekir. Bireysel tetikleyicilerinizi belirlemek için kısa bir yiyecek-terleme günlüğü tutmak bu süreçteki en pratik yaklaşımdır.

Stres Yönetimi ve Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Stres yönetimi palmar hiperhidrozu ortadan kaldırmaz. Ancak terleme ataklarının sıklığını ve şiddetini azaltabilir. Pratik öneriler şunlardır:

• Diyafram nefesi ve meditasyon sempatik aktivasyonu düşürür.
• Düzenli uyku otonom sinir sistemi dengesini destekler.
• Nefes alan, pamuklu kumaşlar temas yüzeyindeki ısı birikimini azaltır.
• Non-oklüziv el losyonu cildi nemlendirir, tahrişi önler.

Çocuklarda Avuç İçi Terlemesi

Palmar hiperhidroz genellikle çocukluk ya da ergenlik döneminde başlar. Yani bu durumla büyüyen çocuklar hiç de nadir değildir. Çocuklarda öncelikli adım, sekonder nedenlerin ekarte edilmesidir. Bu değerlendirme bir çocuk dermatoloğu veya pediatrist tarafından yapılmalıdır.

Avuç içi terlemesinin okul hayatına etkileri göz ardı edilemez. Defterini ıslatan bir çocuğun yazı yazmaktan kaçınması, masa oyunlarında ya da spor derslerinde arkadaşlarıyla el tutuşmaktan utanması, bu durumun sosyal ve duygusal boyutunu açıkça ortaya koyar. İyontoforez, doktor gözetiminde çocuklarda da güvenle uygulanabilen bir tedavi yöntemidir. Çocuğunuzda bu belirtiler varsa ve günlük yaşamını etkiliyorsa bir dermatoloji ya da pediatri uzmanından değerlendirme almanız önerilir.

Avuç İçi Terlemesi İçin Ne Zaman Doktora Gidilmeli?

Çoğu avuç içi terlemesi primer hiperhidroz sınıfına girer ve acil bir tıbbi durum değildir. Ancak aşağıdaki bulgular sekonder hiperhidrozise işaret edebilir ve bir uzman değerlendirmesi gerektirir:

• Terleme geceleri de devam ediyorsa
• Terleme ani ve yeni başlamışsa (uzun süreli bir durum değilse)
• Kilo kaybı, ateş ya da açıklanamayan yorgunluk eşlik ediyorsa
• Yalnızca bir elde (tek taraflı) terleme söz konusuysa
• Yeni başlayan bir ilaç tedavisiyle eş zamanlı ortaya çıkmışsa

Bu bulgular mevcutsa önce aile hekiminize başvurmanız, ardından dermatoloji veya dahiliye yönlendirmesi almanız önerilir. Erken değerlendirme, altta yatan durumun hem daha hızlı hem de daha etkili biçimde ele alınmasını sağlar.

Sık Sorulan Sorular

Avuç içi terlemesi neden olur?

Avuç içi terlemesi, vücudun ısı dengesini sağlamak ve stres tepkisi vermek için ekrin ter bezlerini aktive etmesiyle oluşur. Bu bezler sempatik sinir sistemi tarafından kontrol edilir. Kişilerin bir kısmında sempatik sinir sistemi aşırı aktif çalışarak termoregülasyon ya da fiziksel aktiviteyle açıklanamayan, palmar hiperhidrozis adı verilen duruma yol açar.

El terlemesine ne iyi gelir?

Alüminyum klorheksahidrat içeren güçlü antiperspirantlar (eczaneden temin edilir), klinik çalışmalarda %80-90 etkinlik bildiren iyontoforez cihazı (evde uygulanabilir), botoks enjeksiyonu (6-12 ay geçici etki), antikolinerjik ilaçlar (reçeteli, doktor gözetiminde) ve kalıcı ancak geri dönüşsüz olan ETS ameliyatı (son seçenek) el terlemesine iyi gelen tedavi seçenekleridir.

Avuç içi terlemesi kalıcı olarak nasıl geçer?

Kalıcı sonuç için en etkili yöntemler, iyontoforez (düzenli kullanımla uzun vadeli kontrol sağlar), ETS ameliyatı (kalıcıdır ancak geri dönüşsüzdür) ve botoks (geçici ama etkilidir) olarak sıralanır. İyontoforez, evde uygulanabilir olması ve güvenlik profili nedeniyle ilk tercih edilen medikal seçenektir.

Avuç içi terlemesi hangi doktora gidilir?

Öncelikle dermatoloji uzmanına başvurulması önerilir. Sekonder hiperhidrozis şüphesi varsa dahiliye uzmanı veya nörolojiye yönlendirme gerekebilir. Çocuklarda pediatrist ya da çocuk dermatoloğuna başvurmak doğru ilk adımdır.

İyontoforez avuç içi terlemesine iyi gelir mi?

Evet. İyontoforez, avuç içi terlemesinin tedavisinde klinik çalışmalarda %80-90 etkinlik oranıyla desteklenen kanıtlanmış bir yöntemdir. Eller suya daldırılırken uygulanan düşük yoğunluklu elektrik akımı ter kanallarını geçici olarak tıkayarak aşırı terlemeyi önler. Haftada 2-3 seans ile başlanır, sonuç alındıktan sonra idame programına geçilir.

Avuç içi terlemesi vitamin eksikliği belirtisi mi?

Avuç içi terlemesi ile vitamin eksikliği arasında doğrudan bir nedensellik bağı klinik olarak kanıtlanmamıştır. Magnezyum eksikliğinin stres tepkisini artırabileceği bilinmekle birlikte vitamin ya da mineral takviyesi, hiperhidrozis tedavisinin yerini tutmaz. Belirgin terleme sorununuz için dermatoloji uzmanına başvurmak en doğru yaklaşımdır.

Sonuç

Avuç içi terlemesi, yalnızca bir rahatsızlık değil, palmar hiperhidrozis adıyla tanımlanmış, tıbbi olarak ele alınabilir bir durumdur. Ekrin ter bezlerini yöneten sempatik sinir sisteminin hiperaktif çalışmasından kaynaklanan bu durum, genetik yatkınlık, stres tetikleyicileri ya da altta yatan tıbbi nedenlerle birleşebilir. Her senaryonun kendine özgü bir çözüm yolu vardır.

Tedavi yolculuğu antiperspirantla başlar, İyontoforezle büyük ölçüde çözüme kavuşur. Gerektiğinde botoks ve klinik seçeneklerle desteklenir. Araştırmalar, düzenli iyontoforez uygulamasının avuç içi terlemesinde tutarlı ve uzun süreli bir azalma sağladığını ortaya koymaktadır.

Bu içerik tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tanı ve tedavi için dermatoloji uzmanına başvurunuz.